user_mobilelogo
Επιλέγοντας Ψυχολόγο

Πολλοί υποστηρίζουν ότι στις μέρες μας η ζωή μας έχει γίνει πιο δύσκολη. Λίγο τα ΜΜΕ που μας βομβαρδίζουν καθημερινά με τις συνέπειες της οικονομικής κρίσης, λίγο που το πορτοφόλι μας αδειάζει πριν καν προλάβει να γεμίσει, λίγο που οι διαπροσωπικές μας σχέσεις δεν μας δίνουν χαρά όπως κάποτε, οδηγούμαστε στο να έχουμε την αίσθηση ότι τα ανοιχτά μέτωπα πάνω στα οποία δεν έχουμε έλεγχο είναι πολλά και δεν ξέρουμε πώς να τα διαχειριστούμε.

 

 

 Ψυχολόγος | Ψυχοθεραπευτής

Σωστή Επιλογή


Η πραγματικότητα είναι ότι πάντα η ζωή θα μας φέρνει αντιμέτωπους με δοκιμασίες. Απώλειες, θέματα υγείας, οικονομικές δυσκολίες, χωρισμοί και κρίση στις διαπροσωπικές μας σχέσεις είναι μόνο λίγες από τις προκλήσεις που τυχόν να μας προβληματίζουν κατά καιρούς. Βιώνοντας μια τέτοια δυσκολία είναι δυνατόν να αισθανόμαστε αδυναμία να την αντιμετωπίσουμε. Ή ακόμα συμβαίνει να μας κυριεύει ένα αίσθημα απελπισίας και ανημπόριας και να νιώθουμε ότι βρισκόμαστε σε αδιέξοδο. Άλλες φορές μπορεί να αντιλαμβανόμαστε ότι χάνουμε την λειτουργικότητα μας και δεν μπορούμε να ανταποκριθούμε στις ανάγκες της καθημερινότητας και ότι ένα πρόβλημα μας απασχολεί έντονα και για μεγάλη χρονικά διάρκεια. Τέλος μπορεί να μας κυριεύει ένα αίσθημα θλίψης για αρκετό καιρό. Στις πιο πάνω περιπτώσεις, η ιδέα να επισκεφτούμε έναν ειδικό της ψυχικής υγείας δεν είναι καθόλου κακή, αρκεί να γνωρίζουμε τα κριτήρια με τα οποία θα κάνουμε την επιλογή μας.

Ακόμα και σήμερα που η επιστήμη της Ψυχολογίας έχει αποδείξει την αποτελεσματικότητά της, το στίγμα πολλές φορές μας εμποδίζει να επισκεπτούμε ένα ψυχολόγο. Ο δισταγμός να κτυπήσουμε την πόρτα του ειδικού προέρχεται πολλές φορές από την αντίληψη ότι θα χαρακτηριστούμε “τρελλοί”. Στην πραγματικότητα, ένας ειδικός δεν δέχεται επισκέψεις μόνο από άτομα τα οποία υποφέρουν από σοβαρές ψυχικές διαταραχές, αλλά και από άτομα τα οποία θέλουν να ξεκινήσουν ένα ταξίδι αυτογνωσίας και να βελτιώσουν τις σχέσεις τους με τους γύρω τους, αλλά και να αλλάξουν την όποια δυσλειτουργική τους “ματιά” απέναντι στη ζωή και τις προκλήσεις της και να την αντικαταστήσουν με κάποια πιο λειτουργική. Ακόμα η πεποίθηση ότι πάντα μπορούμε να τα καταφέρουμε μόνοι μας, αποτελεί ένα παράγοντα που θα μας αποτρέψει από το να ζητήσουμε τη βοήθεια του ειδικού. Τέλος, ειδικά στην εποχή μας όπου έχουμε αναθεωρήσει τις προτεραιότητες μας, ίσως από κάποιους να θεωρείται πολυτέλεια το να ξοδέψουν χρήματα για ψυχοθεραπεία.

Η αλήθεια, όμως, είναι ότι όπως φροντίζουμε για τη σωματική μας υγεία έτσι πρέπει να φροντίσουμε και για την ψυχική. Οπότε πριν επιστρατεύσουμε τα χρήματα ως δικαιολογία για να αποφύγουμε την επίσκεψη στον ειδικό, ας κάνουμε μια έρευνα για υπηρεσίες που προσφέρουν δωρεάν συμβουλευτική.

Υπάρχουν κάποιοι σημαντικοί λόγοι ώστε να επιλέξουμε να επισκεφτούμε έναν ειδικό ψυχικής υγείας και είναι οι εξής: Παρόλο που στις αρχικές συνεδρίες είναι δυνατόν να παραθέσουμε τους προβληματισμούς μας συγκεχυμένους και χωρίς να είναι σε κάποια τάξη, ο ψυχολόγος θα μας βοηθήσει να ιεραρχήσουμε τα προβήματα μας και να τα κάνουμε πιο συγκεκριμένα. Ακόμα θα μας βοηθήσει να αντιμετωπίσουμε τα προβλήματα μας πιο ρεαλιστικά σε περίπτωση που εμείς αισθανόμαστε ότι καθορίζουν ολόκληρη τη ζωή μας αφού τα αντιμβανόμαστε ως “άλυτα”. Ακόμα και αν ο λόγος της επίσκεψης μας είναι συγκεκριμένος όπως π.χ. έχουμε πολύ έντονο άγχος, στην πορεία ίσως ανακαλύψουμε και άλλα θέματα που καλό θα είναι να δουλέψουμε με τη βοήθεια του ειδικού αλλά και με την δική μας προσωπική προσπάθεια. Επίσης, σε περιπτώσεις όπου η ανασφάλεια μας εμποδίζει να αξιοποιήσουμε τις δυνατότητές μας και να προσπαθήσουμε για τους στόχους μας, η ψυχοθεραπεία θα μας βοηθήσει να αποκτήσουμε μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στον εαυτό μας. Οι εργασιακές, συντροφικές και φιλικές μας σχέσεις είναι δυνατόν να βελτιωθούν. Τέλος, η ψυχοθεραπεία θα μας βοηθάει να αναζητήσουμε την ευθύνη για ότι μας συμβαίνει στον εαυτό μας και όχι έξω από αυτόν. Αν παραδείγματος χάριν αισθανόμαστε ότι για τα προβλήματα μας ευθύνεται ο ανάδρομος Ερμής, ή ένα χαστούκι που μας έδωσε ο πατέρας μας όταν ήμασταν δέκα χρονών, ο ψυχολόγος θα μας βοηθήσει να αντιληφθούμε και να αναλάβουμε την προσωπική μας ευθύνη. Όταν πιστεύμε πως η αιτία του προβλήματος βρίσκεται “έξω από εμάς” τότε αισθανόμαστε ότι δεν υπάρχει κάτι που εμείς μπορούμε να κάνουμε για την αντιμετώπισή του. Όταν όμως καταλάβουμε την προσωπική μας ευθύνη τότε θα αντιληφθούμε ότι η έκβαση μιας κατάστασης εξαρτάται από εμάς.

Πώς όμως επιλέγουμε ψυχολόγο; Καλό είναι να γνωρίζουμε αν ο ειδικός που θα μας αναλάβει έχει άδεια άσκησης επαγγέλματος καθώς είναι απαραίτητη. Σύμφωνα με το νόμο, στη χώρα μας ένα πτυχίο Ψυχολογίας δεν είναι αρκετό, καθώς δεν προετοιμάζει και δεν εκπαιδεύει κάποιον στην ψυχοθεραπεία, άρα αυτός που θα μας αναλάβει θα πρέπει να έχει κάνει μεταπτυχιακές σπουδές σε εφαρμοσμένο κλάδο της Ψυχολογίας όπως είναι η Συμβουλευτική, η Εκπαιδευτικική ή η Κλινική Ψυχολογία και στο μεταπτυχιακό του να έχει κάνει τουλάχιστον 1000 ώρες εποπτευόμενης πρακτικής εξάσκησης. Αν αυτό μας κάνει να αισθανόμαστε πιο ασφαλής, μπορούμε να ρωτήσουμε τον ψυχολόγο λεπτομέρειες που αφορούν στις μεταπτυχιακές του σπουδές. Επίσης, αν και συχνά δεν είναι κάτι που θα καθορίσει την αποτελεσματικότητα του ειδικού που θα μας αναλάβει, αν αυτό μας κάνει να αισθανόμαστε πιο άνετα, μπορούμε να τον ρωτήσουμε αν έχει κάνει και ο ίδιος ψυχοθεραπεία.

Παρόλο που η θεραπευτική σχέση δεν είναι από μόνη της αρκετή για την πορεία της ψυχοθεραπείας, ωστόσο είναι απαραίτητη. Αν στις πρώτες συνεδρίες αντιληφθείτε ότι δεν αισθάνεστε άνετα με τον ψυχοθεραπευτή, ή ότι δεν μπορείτε για καποιο λόγο να τον εμπιστευτείτε ή ακόμα και αν αισθάνεστε ότι δεν σας αποδέχεται, ή ότι δεν δείχνει ενσυναίσθηση για ότι σας προβληματίζει, καλό είναι να αναζητήσετε έναν άλλο ειδικό να σας αναλάβει. Έρευνες έχουν δείξει πως αν αισθανθείτε ότι δεν μπορείτε να δημιουργήσετε μια καλή θεραπευτική σχέση από την αρχή, τότε αυτό πολύ δύσκολα θα αλλάξει στη συνέχεια. Επίσης, καλό είναι να ξέρετε πως η εχεμύθεια από την πλευρά του ψυχολόγου είναι απαραίτητη.

Ένας ψυχολόγος στις μέρες μας έχει περίπου 300 διαφορετικές προσεγγίσεις στη διάθεση του για να χρησιμοποιήσει στην ψυχοθεραπεία. Ανάμεσα στις πιο διαδεδομένες είναι η Γνωστική Συμπεριφορική θεραπεία, η Ψυχοδυναμική, η Ψυχανάλυση, η Προσωποκεντρική, η Συστημική, και η Υπαρξιακή.  Όπως είναι λογικό, ένας ψυχολόγος είναι αδύνατον να εκπαιδευτεί και στις 300 θεραπείες. Στις μεταπτυχιακές του σπουδές θα έρθει σε επαφή συνήθως με όσες αναφέραμε πιο πάνω αλλά θα εκπαιδευτεί περισσότερο σε μία απ’ αυτές. Αν θέλετε μπορείτε να κάνετε μια έρευνα στις θεωρίες αυτές και να δείτε αν υπάρχει κάποια που να πιστεύετε ότι σας ταιριάζει περισσότερο και ακολούθως να αναζητήσετε έναν ψυχολόγο που να ειδικεύεται σ’ αυτήν. Βέβαια, κάποιοι από τους σημερινούς ψυχοθεραπευτές, δεν ακολουθούν αποκλειστικά μια συγκεκριμένη μέθοδο για κάθε θεραπευόμενό τους, αλλά επιλέγουν αυτή την οποία θεωρούν ότι θα ανταποκριθεί καλύτερα στις ανάγκες του. Μπορεί ακόμα να χρησιμοποιήσουν περισσότερες από μία προσεγγίσεις στις συνεδρίες τους ανάλογα με το πρόβλημα.

Σημαντικό είναι ακόμα να γνωρίζουμε ότι ο ψυχολόγος δεν μπορεί να συνταγογραφήσει φάρμακα. Μπορεί όμως να αξιολογήσει πότε κρίνεται απαραίτητο για ένα θεραπευόμενο να παραπεμφευθεί σε ψυχίατρο ο οποίος ακολούθως θα του χορηγήσει τα κατάλληλα για την περίπτωσή του φάρμακα. Πολύς κόσμος ρωτάει την διαφορά του ψυχολόγου από τον ψυχίατρο. Ο ψυχίατρος κατέχει πτυχίο ιατρικής και μπορεί να αξιολογήσει τον ασθενή και ακολούθως εαν και εφόσον χρειάζεται να συνταγογραφήσει ή και να ρυθμίσει την δόση της φαρμακευτικής αγωγής. Ακόμα ένας ψυχίατρος μπορεί να κάνει διαφορική διάγνωση και να αποκλείσει θέματα υγείας που θα μπορούσαν να εξηγούν τα συμπτώματα του ασθενή. Παραδείγματος χάριν, να αποκλείσει τον υποθυρεοδεισμό στην περίπτωση που ο ασθενής παρουσιαστεί με συμπτώματα κατάθλιψης. Κάποιες φορές οι ψυχίατροι είναι ειδικευμένοι στην ψυχοθεραπεία, όμως στην περίπτωση που δεν είναι παρεπέμπουν τον θεραπεύομενο στον ψυχολόγο για ψυχοθεραπεία. Ο ψυχολόγος κατέχει πτυχίο ψυχολογίας και μεταπτυχιακές σπουδές  σε εφαρμοσμένο κλάδο της ψυχολογίας και χρησιμοποιεί ψυχοθεραπευτικές μεθόδους για να δουλέψει μαζί με τον θεραπευόμενο συνήθως στο ψυχοκοινωνικό κομμάτι της διαταραχής ή της νόσου. Ανάλογα με τις μεταπτυχιακές του σπουδές, ο ψυχολόγος μπορεί να εργαστεί επίσης και στο ακαδημαικό και ερευνητικό κομμάτι.

Τέλος, μπορούμε να ρωτήσουμε από την αρχή κιόλας της πρώτης συνεδρίας, ή ακόμα και από το τηλέφωνο για το κόστος των θεραπειών, την συχνότητα, την διάρκεια, αλλά και για το χρόνο που θα χρειαστεί ώστε η ψυχοθεραπεία να έχει κάποιο αποτέλεσμα.

Αρκετοί από μας μπαίνουμε στο γραφείο του ψυχολόγου με την προσδοκία ότι από την πρώτη κιόλας συνεδρία θα βρούμε λύσεις σε ότι μας απασχολεί και όταν αυτό δεν συμβαίνει απογοητευόμαστε και σταματάμε τις συνεδρίες. Σ’ αυτή την διαδρομή είναι πιθανόν να προκύψουν και άλλα θέματα που ίσως δεν είχαμε καν σκεφτεί και πολλά απ’ αυτά τα θέματα να χρειάζονται πολλή δουλειά με τον εαυτό μας κυρίως. Ενας ψυχολόγος δεν θα μας προσφέρει έτοιμες λύσεις. Μοιάζει πιο πολύ με ένα συνοδοιπόρο που θα διευρύνει τις επιλογές μας, θα κλάψει μαζί μας αν και όταν χρειαστεί, αλλά και θα μας επαναφέρει σε ένα ρεαλιστικό τρόπο αντίληψης και αντιμετώπισης μιας κατάστασης όταν εμείς χάσουμε την επαφή με την πραγματικότητα.

Μέρος της καλής έκβασης της ψυχοθεραπείας κρίνεται από το κατά πόσον ο θεραπεύομενος θα εσωτερικεύσει μέσα του τον θεραπευτή.

ΦΑΝΗ ΠΟΝΗΡΟΥ, MA

Pin It